Wat is het beste grijsfilter?

Als je water of bewolkte luchten met een lange belichtingstijd fotografeert kun je prachtige resultaten boeken. Misschien ken je die foto’s wel. Het water wordt zacht, bijna melkachtig wit weergegeven. Zulke foto’s worden vaak gemaakt met sluitertijden tussen wel 30 seconden en 3 minuten. Soms zelfs langer. De een vindt het mooi, de ander doet het niets.

Lange sluitertijd

Om beweging in een foto te suggereren moet je werken met een lange belichtingstijd. Maar soms heb je zo veel licht dat je geen lange sluitertijd kunt gebruiken. Het gevolg is dan een overbelichte foto. In zo’n geval heb je een filter nodig die de hoeveelheid licht die de lens binnenkomt vermindert. Een grijsfilter of ND-filter (een filter met neutrale dichtheid). Zo’n grijsfilter werkt als een zonnebril voor je objectief. Omdat je door het filter minder licht binnen laat, dwing je de camera naar een langere sluitertijd. Met beweging in je foto als gevolg.

lange sluitertijd met grijsfilter
Lange sluitertijd met behulp van een grijsfilter. © Gert Jan Hermus 1/2 sec.

Groot diafragma

Een grijsfilter kan je ook helpen als je een foto wilt maken met een groot diafragma. Bijvoorbeeld omdat je een wazige achtergrond wilt hebben. Soms heb je zo veel licht dat het onmogelijk is om een groot diafragma te gebruiken. Met een grijsfilter kun je het licht temperen waardoor dat wel mogelijk wordt. Tijdens de fotocursussen en workshops die ik geef vertel ik daar nog veel meer over dit soort fototechnieken.

Verschillende sterktes

Grijsfilters zijn er in verschillende sterktes. Een 2-stops filter bijvoorbeeld houdt twee stops licht tegen. Een 10-stops filter reduceert het licht met 10 stops. De specificatie van het filter geeft het betreffende aantal stops weer.

Bijvoorbeeld:

Je bent buiten aan het fotograferen en het zonnetje schijnt. Heerlijk natuurlijk, maar dat heerlijke zonnetje belet jou wel om met een lange sluitertijd te werken. Stel dat je in deze omstandigheden kunt werken met een sluitertijd van 1/250 sec. Als je een 10-stops filter op je lens schroeft dan kun je een sluitertijd gebruiken die 10 stops langer is dan die 1/250 sec. Tel even mee voor de uitkomst: 1/250, 1/125, 1/60, 1/30, 1/15, 1/8, 1/4, 1/2, 1, 2, 4. Je kunt dus in plaats van 1/250 met 4 seconden werken. Met 4 seconden krijg je geheid beweging in je foto.

Variabel grijsfilter

Naast grijsfilters die het licht een bepaald aantal stops reduceren, bestaan er ook variabele grijsfilters. Met zulke filters kun je het aantal stops variëren door er aan te draaien.

Voor fotografie en video

Ook als je video opneemt met je fotocamera komen (variabele) grijsfilters vaak van pas. Het is een te technisch verhaal in dit kader om uit te leggen, maar met het maken van video wil je het liefst ergens rond de 1/50 sec. sluitertijd zitten. Als je veel licht hebt dan is dat bijna niet te doen. Hier komt een grijsfilter om de hoek kijken.

Grijsfilter met polarisatie

Sommige grijsfilters hebben behalve de functie van lichtreductie ook nog een polariserende werking. Dan heb je dus een grijsfilter en een polarisatiefilter in één. Vergelijk het maar met een Polaroid zonnebril. Met een polarisatiefilter kun je reflecties wegnemen. En je creëert er in bepaalde omstandigheden een mooie blauwe lucht mee. Ik heb over polarisatiefilters een ander blogbericht geschreven.

Gert Jan Hermus Polar Pro filters
Mijn Polar Pro filters.

Filtermaat

Hou er rekening mee dat je een filter koopt die past op jouw objectief. De filtermaat staat meestal op het objectief. Je herkent het aan een rondje met een streepje erdoor: Ø. Bijvoorbeeld Ø 58mm.

Tip:

Koop, als je meerdere objectieven hebt een filter voor je grootste objectief. Voor de meeste filters zijn adapters te koop. Daarmee kun je een groot filter op een kleiner objectief zetten. Als je bijvoorbeeld een lens hebt met een filtermaat van 67mm en een met een filtermaat van 58mm, dan koop je een filter met een grootte van 67mm. Als je er dan een 67/58 adapter bij aanschaft dan kun je hem ook op je kleinere lens gebruiken.

Mijn grijsfilters

Ik heb ervaring met verschillende filters. Ooit ben ik begonnen met vierkante filters die op mijn systeem van grijsverloopfilters (zie dit blogbericht) pasten. Ik was daar niet zo tevreden over. Met dit soort filters heb je gauw dat het licht langs het filter ‘lekt’ waardoor je akelige lichtvlekken krijgt. Daarom gebruik ik liever draaifilters. Deze filters draai je rechtstreeks op je objectief. Naar mijn menig geeft dat betere resultaten.

Hieronder vind je een aantal filters waar ik zelf ervaring mee heb en die ik je kan aanraden.

Waar te koop?

Ik heb zelf hele goede ervaringen met de webshop van CameraNu. Ze zijn goedkoop, snel en kundig.

Let op!

Controleer altijd of het product dat je aanschaft past bij de apparatuur die je al hebt. Ik heb de berichten op mijn blog met zorg samengesteld. Maar het kan bijvoorbeeld voorkomen dat specificaties op de website van de aanbieder in de loop van de tijd worden aangepast.

Hoya

Met filtersysteem van Hoya heb ik lang gefotografeerd. Het is niet te duur en je haalt er goede resultaten mee.

Filtermaat 58 – 4 stops filter

Filtermaat 58 – 6 stops filter

Filtermaat 58 – variabel in te stellen tussen 1,5 en 9 stops

Filtermaat 67 – 2 stops filter

Filtermaat 67 – 6 stops filter

Filtermaat 67 – 10 stops filter

Klik hier als je een andere filtermaat hebt. Zoek op de pagina op ‘Grijsfilter’ en je filtermaat.

Polar Pro

Polar Pro filterset
Mijn filters van Polar Pro: v.l.n.r. polarisatiefilter, 10 stops ND met polarisatiefilter, 2-5 stops variabel grijsfilter en een 6-9 stops variabel grijsfilter.

Sinds enige tijd heb grijsfilters van Polar Pro in mijn fototas. Deze filters zijn van hoogwaardig glas. Ze zijn krasvrij en ze hebben geen invloed op de kleur en de scherpte van je foto. Deze filters zitten in het duurdere segment. Maar de kwaliteit is er dan ook naar. Ik gebruik deze topfilters graag en vaak.

PolarPro QuartzLine ND1000/PL 82mm filter

Dit is een 10-stops filter en polarisatiefilter in één. Dit is echt een topfilter, ik gebruik hem heel vaak. Geschikt voor zeer lange sluitertijden. Met zijn 82mm filtermaat past hij met een adapter op nagenoeg elk objectief.

Polar Pro big stopper nd1000
10 stops grijsfilter. Met deze big stopper kun je lange sluitertijden gebruiken (klik op de afbeelding)

PolarPro Variable ND 77mm 2/5 stops Peter McKinnon Edition

Met dit filter kun je traploos variëren tussen 2 en 5 stops lichtreductie. Bij veel variabele grijsfilters heb je last van kwaliteitsverlies. Bij deze filters heb je daar absoluut geen last van!

Variabel grijsfilter. Door aan het filter te draaien kun je variëren tussen 2 tot 5 stops lichtreductie (klik op de afbeelding).

PolarPro Variable ND 77mm 6/9 stops Peter McKinnon Edition

Een filter in dezelfde serie die je kunt variëren tussen 6 en 9 stops. Voor echt lange sluitertijden dus.

big stopper nd1000-cpl
Een ander variabel grijsfilter. Een bereik van 6 tot 9 stops.

PolarPro Variable ND 77mm Combo Peter McKinnon Edition

Ik deze variabele filters van Polar Pro een tijd geleden gekocht. Ze zijn prijzig, maar ik heb er nog geen moment spijt van gehad. De kwaliteit van deze filters is werkelijk verbluffend. Geen vertekening, geen kleurzweem en geen verlies van scherpte. En voor de liefhebber; ze zitten ook nog ’s in een mooie verpakking. Een aanrader!

Twee variabele grijsfilters in één set. In totaal heb je met deze twee filters een bereik van 2 tot 9 stops lichtreductie. Hiermee kun je alle belichtingsproblemen het hoofd bieden. Superieure kwaliteit voor als je geen concessies wilt doen (klik op de afbeelding).

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

error: